ရခိုင္ျပည္နယ္ မွတ္ပုံတင္ ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို ကားလက္မွတ္ မေရာင္းဘူးဆိုတဲ့ သတင္းအမွား

25-01-960x628

ေမာ္လျမိဳင္၊ ၁ စက္တင္ဘာ ၂၀၂၀

အခ်က္အလက္စစ္ေဆးသူေတြ ဒီတစ္ခါေျပာျပေပးမယ့္ သတင္းအမွားတစ္ခုကေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို ကားလက္မွတ္မေရာင္းဘူးဆိုတဲ့ သတင္းအေၾကာင္းအရာပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ဒီသတင္းအေၾကာင္းအရာက အသံဖိုင္အေနနဲ႔ ထြက္‌ေပၚလာခဲ့ၿပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ေနလူထုၾကားနဲ႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေန ရခိုင္လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းၾကားမွာ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့အတြက္ အခ်က္အလက္စစ္ေဆးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

သတင္းအမွားအေၾကာင္းအရာပ်ံ႕ႏွံမႈစိစစ္ခ်က္

ရခိုင္ျပည္နယ္ မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို ေနျပည္ေတာ္ ကားလက္မွတ္ေပးမေရာင္းဘူးဆိုတဲ့ အသံဖိုင္က Messenger Group ေတြကေနတဆင့္ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အသံဖိုင္ထဲမွာပါဝင္တာကေတာ့  ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေန ရခိုင္ျပည္နယ္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားသူအမ်ိဳးသားတစ္ဦးက JJ express (yangon) ကားဂိတ္ကို ေနျပည္ေတာ္အတြက္ ကားလက္မွတ္ဝယ္ယူဖို႔စုံစမ္းတဲ့အခါမွာ ၁၁/ ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို လက္မွတ္မေရာင္းဘူးလို႔ၾကားထားတာ ဟုတ္ပါသလားဆိုၿပီးေမးျမန္းတာကို လက္မွတ္ေရာင္းတဲ့အမ်ိဳးသမီးက ၁၁/ ကိုင္ေဆာင္ထားရင္ေနျပည္ေတာ္လက္မွတ္ဝယ္ယူလို႔မရဘူးဆိုတဲ့ပုံစံနဲ႔ျပန္ေျဖထားတာျဖစ္ပါတယ္။

အဲ့ဒီအသံဖိုင္ဟာ Messenger Group ေတြမွာ ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈအားေကာင္းခဲ့ၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားတဲ့သူေတြကို ခြဲျခားဆက္ဆံၿပီး ကားလက္မွတ္မေရာင္းဘူးဆိုတဲ့ ပုံစံနဲ႔ လူမ်ိဳးေရးအသြင္/ သတင္းအမွားျဖန႔္ေနတာေတြ ေတြ႕ရွိလာရပါတယ္။

အခ်က္အလက္စိစစ္ခ်က္ (၁)

ဒီအေၾကာင္းအရာနဲ႔ပက္သက္ၿပီး JJ express ရဲ႕ စီမံေရးရာတာဝန္ခံ ဦးျမင့္ဦး ကို ဆက္သြယ္ခဲ့ရာမွာေတာ့ ရခိုင္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို လက္မွတ္မေရာင္းဖို႔ ၫႊန္ၾကားထားတာမရွိသလို ဖုန္းေျဖလိုက္မိတဲ့ လက္မွတ္ေရာင္း အမ်ိဳးသမီးဝန္ထမ္းကလည္း မသိနားမလည္ဘဲ ေျပာမိတာျဖစ္တဲ့ အတြက္ JJ Express အေနနဲ႔ အမ်ိဳးသမီးဝန္ထမ္းရဲ႕  မွားယြင္းေျဖဆိုမိတာကို ေတာင္းပန္ေၾကာင္းနဲ႔ ကာယကံရွင္အပါဝင္ အားလုံးကို ေတာင္းပန္ဖို႔စီစဥ္ေနတယ္ လို႔ ေျဖၾကားပါတယ္။

“အမွန္က က်ေနာ္တို႔မၫႊန္ၾကားထားပါဘူးဗ် ဒီကေလးမေလးက နားမလည္ဘဲေျပာလိုက္မိတာျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔လည္းသူ႔ကိုလည္း ေျပာျပထားၿပီးပါၿပီ။ ဒီသတင္းက်ေနာ့္ဆီေရာက္လာတာ ၃ရက္ေလာက္ရွိပါၿပီ။ က်ေနာ္လည္း လိုက္စုံစမ္းေတာ့ ကေလးမေလးေျဖလိုက္တာေတာ့ မွန္တယ္ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ၫႊန္ၾကားထားတာေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့သူေတြ အားလုံးက ကားစီးခြင့္ရွိတာပဲ။ ကေလးက မွားေျပာလိုက္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ စကားမွားေျပာတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔မွာ တာဝန္ရွိပါတယ္။ ကာယကံရွင္ကိုေတာင္းပန္ဖို႔ေျပာထားတာကလည္း အခုထိ ကာယကံရွင္ကိုမသိေသးလို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ရခိုင္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ထားတဲ့သူေတြကို ေနျပည္ေတာ္ကားလက္မွတ္မေရာင္းဘူးဆိုတာက သတင္းအမွားပဲျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်။ ေနျပည္ေတာ္သြားရင္ ရပ္ကြက္ေထာက္ခံစာေလာက္ပဲေတာင္းတာပါ” လို႔ JJ express ရဲ႕ စီမံေရးရာတာဝန္ခံ ဦးျမင့္ဦးက ဩဂုတ္ ၃၁ ရက္ မြန္းလြဲပိုင္းကေျပာပါတယ္။

အခ်က္အလက္စိစစ္ခ်က္ (၂)

ရခိုင္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကိုကားလက္မွတ္မေရာင္းဘူးဆိုတဲ့ပုံစံနဲ႔သတင္းအမွားေတြျပန႔္ေနတဲ့အေပၚ ရခိုင္ျပည္နယ္အေျခစိုက္ သတင္းေထာက္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုခိုင္႐ိုးလ ကိုလည္း ေမးျမန္းထားပါတယ္။

 “ အဲဒီအသံဖိုင္ကို ၾကားလိုက္ရတယ္။ ရန္ကုန္ကေန ေနျပည္ေတာ္ဘက္ကို သြားတဲ့သူေတြကို ရည္ၫႊန္းတာ ထင္တယ္။ရခိုင္ျပည္နယ္မွာေတာ့ ခရီးသြားလာခြင့္ပိတ္ ထားတာမ်ိဳးေတြေတာ့ရွိတယ္။ေျမာက္ဦး၊ေက်ာက္ေတာ္တို႔ကိုသြားမရဘူး။အေရးႀကီးကိစၥဆိုရင္ေတာင္ သက္ဆိုင္ရာဆီက စာ႐ြက္စာတမ္း အေထာက္အထားယူရတာမ်ိဳးေတြရွိတယ္။ဒါေပမယ့္ အစိုးရက ၁၁/ ႏိုင္ငံသားစိစစ္ေရးလက္မွတ္ ကိုင္ေဆာင္ထားတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ ျပင္ပ မွာေနတဲ့ လူေတြအကုန္လုံး ခရီးသြားလာခြင့္ပိတ္ပင္တယ္လို႔ေတာ့ မေတြ႕မိဘူး။တစ္ဖက္နဲ႔ တစ္ဖက္ တိုက္ခိုက္ေစခ်င္လို႔ မလိုသူေတြက အြန္လိုင္းေပၚမွာ သတင္းအမွားေတြ၊ အမုန္းစကားေတြ ျဖန႔္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။မလိုမုန္းထားေစခ်င္လို႔ လုပ္တာမ်ိဳးေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္” လို႔  ရခိုင္ျပည္နယ္ အေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ကိုခိုင္႐ိုးလ က ေျပာပါတယ္။

အခ်က္အလက္စိစစ္ခ်က္(၃)

ရခိုင္ျပည္နယ္ ႏိုင္ငံသားစိစစ္ေရးကတ္ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို  အေဝးေျပးကား လက္မွတ္မေရာင္းရန္ ၫႊန္ၾကား မႈမရွိေၾကာင္း ရန္ကုန္တိုင္းေဒသ ႀကီးသယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးႀကီး ၾကပ္ကြပ္ကဲမႈအာဏာပိုင္အဖြဲ႕ (YRTA) တြဲဖက္အတြင္းေရးမႉး ဦးလွေအာင္က 7day မီဒီယာမွာ ေျဖဆိုထားပါတယ္။

အေပၚမွာေဖာ္ျပခဲ့တဲ့အခ်က္ေတြအတိုင္းစိစစ္ၾကည့္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ရခိုင္ျပည္နယ္မွတ္ပုံတင္ကိုင္ေဆာင္ ထားတဲ့သူေတြကို ကားလက္မွတ္မေရာင္းဘူးဆိုၿပီးပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့သတင္းက သတင္းအမွားျဖစ္ေၾကာင္းကိုသက္ ေသျပႏိုင္ပါတယ္။

ကိုဗစ္-၁၉ တေက်ာ့ျပန္ ပ်ံ႕ႏွံ႔မႉနဲ႔အတူ လူမႈမီဒီယာေပၚမွာ သတင္းအမွားေတြက နည္းမ်ိဳးစုံနဲ႔ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့အတြက္ သတင္းေတြကိုဖတ္ရႈရာမွာ သတင္းမွာပါဝင္တဲ့ စာသားေတြအျပင္ ဓာတ္ပုံေတြ ၊ဗီဒီယိုေတြကိုပါ စစ္ေဆးၿပီး အမွား/အမွန္ စိစစ္သင့္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ စိတ္ခံစားမႈကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္သက္ေရာက္ေစႏိုင္တဲ့သတင္း ေတြ၊ အသံဖိုင္ေတြ ဗီဒီယိုေတြကို ပိုၿပီးဂ႐ုစိုက္ဖတ္ရႈနားေထာင္သင့္တဲ့အေၾကာင္းလည္း အႀကံျပဳလိုက္ပါတယ္။

အခုလိုမ်ိဳးကပ္ေရာဂါအေျခအေနမွာ လူမႈမီဒီယာေပၚမွာ သတင္းအမွားေတြက နည္းမ်ိဳးစုံနဲ႔ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့အတြက္ တာဝန္ယူမႈ တာဝန္ခံမႈမရွိတဲ့ သတင္းမီဒီယာအေယာင္ေဆာင္ ဝဘ္ဆိုက္ဒ္/ စာမ်က္ႏွာေတြက တင္တဲ့ သတင္းေတြကိုမယုံၾကည္ဖို႔လိုအပ္ၿပီး အစိုးရရဲ႕တရားဝင္သတင္ းထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြနဲ႔သတင္းမီဒီယာလုပ္ငန္းစဥ္အတိုင္းေဆာင္႐ြက္ၿပီး တာဝန္ယူမႈတာဝန္ခံမႈရွိတဲ့သတင္းဌာနေတြရဲ႕ သတင္းေတြကိုပဲ ဖတ္ရႈၿပီးမွ ယုံၾကည္သင့္ပါတယ္။

သတင္းေတြကို အမွား/အမွန္ခြဲျခားရခက္ေနတယ္ဆိုရင္ ဟုတ္တယ္ Vs မဟုတ္ဘူး Facebook page ရဲ႕ Messenger bot ကို ကိုယ္စစ္ေဆးလိုတဲ့သတင္းရဲ႕ လင့္ခ္ ဒါမွမဟုတ္ Screenshot ကို ေပးပို႔ေမးျမန္းစိစစ္ခိုင္းလို႔ရေနပါၿပီ။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း သတင္းအတု၊ သတင္းအမွားေတြကို စီစစ္ေဖာ္ထုတ္ေနသည့္ ( ဟုတ္တယ္ Vs မဟုတ္ဘူး ) ဆိုသည့္ နည္းပညာအဖြဲ႕၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။

(ဟုတ္တယ္ Vs မဟုတ္ဘူး) Facebook စာမ်က္ႏွာမွ မူရင္းလင့္
https://www.realornotmm.info/2020/08/31/fact-check-arakan-id-holder-ticket-false-news/

#Mawlamyine Daily

#Fact Check

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s