Pus ျပည္ေပါက္ ေပ်ာက္ျပီ

Pus ျပည္ေပါက္ ေပ်ာက္ျပီ

ေမာ္လၿမိဳင္၊ ၁၇ မတ္ ၂၀၂၀
 
၁။ မဂၤလာပါဆရာ၊ ကိုယ္ဝန္ႏွင့္တုန္းက ဆရာ့ကိုသိလိုတာေတြေမးဖူးပါတယ္႐ွင့္။ ကြၽန္မအသက္ ၃၁ႏွစ္ပါ။ ကေလးေမြးထားတာတစ္လေက်ာ္ပါၿပီ။ ခဲြေမြးထားတာပါ။ ကြၽန္မသိခ်င္တာကသားေလးရဲ႕ႏို႔သီးေခါင္းမွာျပည္ဖုလိုမ်ိဳးေတြ႔ေနလို႔ပါ႐ွင့္။ ေယာကၡမကေတာ့ေျပာတယ္။ ညစ္ထုတ္ေပးရတယ္တဲ့။ ညွစ္လိုက္ရင္ႏို႔ရည္ေလးေတြထြက္လာတယ္ဆရာ။ အဲဒါညစ္ရမလား ဒီတိုင္းဘဲထားရမလား႐ွင့္။ ဆရာႏွင့္ဆရာ့မိသားစုက်န္းမာၾကပါေစ။
 
ျပည္ဆိုတာ ဘယ္ေနရာမွာရွိရွိ ထြက္ေစေအာင္လုပ္ရတယ္။ ပိုးေသေဆး + အနာသက္သာေဆး လိုႏိုင္တယ္။ ကေလးငယ္ေတြေဆးေပးတာ သတိထားရတယ္။
 
၂။ သမီးအသက္က ၃၁ နွစ္ပါ။ တာေမြၿမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္မွာ ေနထိုင္ပါတယ္ရွင္။ ကိုယ္ဝန္ ၈ လရိွပါၿပီဆရာ။ ခုသြားကိုက္ၿပီး ပါးပါေရာင္ေနတာ တပတ္ေလာက္ရိွပါၿပီ။ သြားဆရာဝန္ကိုျပေတာ့ Enzdase နဲ႔ Augmentin 1g ကို႔ တေန႔သုံးႀကိမ္ ၃ ရက္ ေသာက္ခိုင္းပါတယ္။ တရက္ေလာက္ေသာက္ခိုင္းၿပီး မသက္သာရင္ ေဆးထိုးၿပီးခြဲရမယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အဲဒါ ကေလးကိုထိ ခိုက္နိုင္ပါလားဆရာ။ သမီးက ခုမွသားဦးကိုယ္ဝန္မို႔လို႔ စိုးရိမ္လို႔ပါဆရာ။ အံဆုံးဖာထားတဲ့ေနရာနဲ႔ သြားဖုံးေပၚေအာက္က ျပည္တည္ၿပီး ေမးရိုးနဲ႔ပါးပါေရာင္ေနလို႔ပါ။
 
သြားဆရာဝန္ကလုပ္ေပးတာဆိုရင္ မစိုးရိမ္ရပါ။ ျပည္ဆိုတာ ဘယ္ေနရာမွာရွိရွိ ထုတ္ျပစ္မွသာေပ်ာက္တယ္။ Augmentin က ပင္နယ္စလင္ျဖစ္လို႔ ကိုယ္ဝန္လည္းသံုးႏိုင္ပါတယ္။ အနာသက္သာေဆးေတာ့ မေတြ႔ပါ။ ဆားရည္နဲ႔ပလုပ္က်ဥ္းတာ အလြန္ေကာင္းပါတယ္။
 
ဟုတ္ကဲ့ပါဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ရွင္။
 
ဆရာေရ ဒီေန႔ေတာ့ သမီးမသက္သာလို႔ေဆးရုံတက္လိုက္ရပါတယ္။ ေမ့ေဆးေပးၿပီး ေမးရိုးကိုေဖာက္ၿပီး ျပည္ကို စုပ္ထုတ္မယ္တဲ့ဆရာ။ သမီးကမလုပ္ရဲဘူးေျပာေတာ့ သမီးကိုပိုးသတ္ေဆးအြန္ထားပါတယ္ဆရာ။ သက္သာရင္ေတာ့ မခြဲဘူးလို႔ေတာ့ ေျပာပါတယ္ဆရာ။ အဲဒါကသမီးကို အြန္ထားတဲ့ ပိုးသတ္ေဆးပါဆရာ။ ၃ ႀကိမ္ထိုးရမယ္လို႔ေျပာပါတယ္။ အဲဒီေဆးကေရာ ကေလးအေပၚ side effect ျဖစ္နိုင္လားဆရာ။ သမီးလဲအရမ္းစိုးရိမ္ေနမိပါတယ္ဆရာရွင့္။
 
ျပည္ရွိတဲ့အနာကို Abscess ေခၚပါတယ္။ ေနရာတကာမွာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ျပည္မတည္ခင္ အနာျဖစ္တဲ့ေနရာမွာ လကၡဏာ ၅ ပါးျဖစ္လာတယ္။ နီ-နာ-ေရာင္-ပူ ဆိုတာအျပင္ သူလုပ္ရမဲ့အလုပ္ကို မလုပ္ႏိုင္ျဖစ္လာတယ္။ ဒီအဆင့္မွာ ပိုးကိုႏိုင္တဲ့ေဆးေတြ ေပးရမွာပါ။
 
ပိုးကိုႏိုင္ေဆးေတြအျပင္ အနာ-အေရာင္ကို သက္သာေဆးလဲ ေပးသင့္တယ္။ အိမ္တိုင္းမွာရွိတယ္။ အိမ္တိုင္း (ပါရာစီတေမာ) နဲ႔ (အိုင္ဘူပရိုဖင္) သံုးၾကတယ္။ ဒီေဆးမ်ိဳးက အဖ်ားက်၊ အနာသက္သာျပီး အေရာင္ေလွ်ာ့ေစတယ္။ တခါေသာက္ ၁ ျပား၊ တေန႔ ၂-၃-၄ ၾကိမ္၊ အစာနဳ႔ေသာက္သင့္တယ္။ ေလနာရွိ မရွိေတာ့ သတိထားရတယ္။ ပါရာစီတေမာဆိုရင္ အသည္းေကာင္းသူသာသင့္တယ္။
 
ေမးတဲ့သူေျပာတဲ့ Ceftriaxone ကို FDA က Vategory B လို႔ သတ္မွတ္ထားတယ္။ ေဘးထြက္ဆိုးတာထက္ အက်ိဳးက ပိုရင္ ကိုယ္ဝန္မွာလည္း သံုးႏိုင္ပါတယ္။
 
ျပည္ကို ေဆးစာနဲ႔ Pus ေခၚတယ္။ ျပည္ထဲမွာ ေသြးျဖဴဥအပ်က္အစီးေတြနဲ႔ ပိုးအေသေတြပါတယ္။ ပိုးအမ်ိဳးအစားအလိုက္ ျပည္အေရာင္၊ အနံ႔နဲ႔ အပ်စ္အက်ဲကြာတယ္။ Pseudomonas aeruginosa ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္ရင္ ျပည္ေရာင္ကခပ္စိမ္းစိမ္းနဲ႔ အနံ႔အေတာ္ဆိုးတယ္။ Amoebic abscesses of the liver အသည္းမွာ အမီးဘားဝမ္းကိုက္ပိုးေၾကာင့္ျပည္တည္ရင္ အေရာင္က ညိဳတိုတိုျဖစ္ေနမယ္။ Anaerobic infections ေလမၾကိဳက္ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္တာက အလြန္ကိုနံတယ္။
 
အနာဆိုတာ ျပည္တည္လာရင္ေတာ့ ခြဲထုတ္ရမယ္။ ဦးေႏွာက္၊ ေျခေထာက္၊ အေရျပား၊ သြား၊ အရိုး၊ အသည္း ဘယ္ထဲရွိရွိ ျပည္ကုိထုတ္ရပါမယ္။ ခြဲစိတ္ပညာမွာ လက္တင္လို Ubi pus, ibi evacua ဆိုတာ Where there is pus, there evacuate it ျပည္ရွိရင္ ျပည္ထုတ္ျပစ္ပါလို႔ ဆိုလိုတယ္။ ဗမာလို ျပည္ေပါက္ ေပ်ာက္ျပီ။
 
Dr. တင့္ေဆြ
(ဆရာႀကီး၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ Mawlamyine Daily မွေဖာ္ျပပါသည္။)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s