Cetrizine စစ္ထရက္ဇင္းေဆး

Cetrizine စစ္ထရက္ဇင္းေဆး

မော်လမြိုင်၊ ၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉
 
ဆရာ ကျွန်မအသက်၃၁နှစ်ပါ နှာအရမ်းေစးေနလို့ Cetirizine ကိုအလွန်အကျွံေသာက်မိပါတယ် ခုေြခလက် ေတွတအားကပ် ေနလို့ပါ ဘာလုပ်သင့်ပါသလဲ
 
ေဖါင့္မတူ။ မွန္းေျဖလိုက္ရတယ္။ ေမးတာမဟုတ္ရင္ ေဆာရီး။
 
၁။ မဂၤလာပါဆရာ ဆရာ့ရဲ႕အင္ျပင္အေၾကာင္းေရးထားတာဖတ္မိပါတယ္ Cetrinzin ရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက သိပ္မ႐ွိဘူးလို႔သိရပါတယ္ ေရ႐ွည္ေသာက္ရတဲ့သူေတြအတြက္ေရာ ဘာဆိုးက်ိဳး႐ွိႏိုင္လဲဆရာ က်မေသာက္ေနရတာ ၃လ နီးပါး႐ွိပါၿပီ အခ်ိန္႐ွိရင္ေျဖၾကားေပးပါ႐ွင့္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ (က်မရဲ႕ အသက္ စတာ မသိပါ။)
 
၂။ ဆရာရွင့္ က်မ အသက္ ၂၄ ႏွစ္ရိွပါျပီ။ က်မငယ္ငယ္ ၅ တန္းႏွစ္ေလာက္ကတည္းက အခုထိ ေအးရင္ အဖုအပိန္႔ ျဖစ္ပါတယ္။ မိုးမိလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရခ်ဳိးတာၾကာလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ေလတိုက္လို႔ ပဲျဖစ္ျဖစ္ ေအးတယ္လို႔ ခံစားလိုက္ရတဲ့ ခႏၶာကိုယ္ရဲ့ အစိတ္အပိုင္းတိုင္းမွာ အဖုအပိန္႔ျဖစ္ပါတယ္။ ျဖစ္ျပီးရင္လည္း အဖုအပိန္႔ေတြက ဆက္သြားျပီး ၁၅ မိနစ္ေလာက္ေနရင္ ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ အခု certrizine ေဆးကိုေသာက္ေနပါတယ္။ အဲဒီေဆးကလည္း ေသာက္ေနရင္သာ အဖုအပိန္႔က မထြက္ဘူး။ မေသာက္ပဲေမ့ေနရင္ အဖု႔အပိန္႔ ကထြက္တာပါပဲ။ ေဆးက side-effect မ်ားတယ္ဆိုလို႔ ဆက္ေသာက္သင့္ မေသာက္သင့္ ေျဖၾကားေပးပါ ဆရာရွင့္။
 
၃။ ဆရာရွင့္ ႏွာမႊန္ ႏွာေခါင္းယားတာနဲ႔ ပက္သတ္ၿပီး သိခ်င္ပါတယ္။ ႏွာေခါင္းယားတာက ဘာျဖစ္လို႔လဲဆရာ။ ႏွာေခါင္းယားၿပီး ႏွာေစးခ်င္သလိုပါျဖစ္လာတာပါဆရာ။ အဲ့ဒါ ရႉတဲ့ေလနဲ႔ဆိုင္လားဆရာ။ ေနာက္ air con နဲ႔ေရာ ဆိုင္လားဆရာ။ အခု ကေလးက အိပ္ၿပီးျပန္ႏိုးလာရင္ ႏွာေခါင္းပါပိတ္ေနတာပါဆရာ။ တရႉရႉနဲ႔ပိတ္ေနတာပါဆရာ။ ဒီတိုင္းေဆာ့ေနရင္ ႏွာေခါင္းယားလို႔ပြတ္ပါတယ္။ အိပ္ၿပီးျပန္ႏိုးရင္ေတာ့ ႏွာေခါင္းပိတ္ပါတယ္။ အဲ့ဒါ ဘာျဖစ္လို႔လဲ air con နဲ႔ေရာဆိုင္လား။ air con နဲ႔ေရာအိပ္လို႔ရလား ေျဖေပးပါအံုးေနာ္။ မဲ့ဒါ စီထေရဇင္းအရည္ေလးတိုက္ထားလို႔ ရလားဆရာ။ ကေလးက ၄ ႏွစ္ပါ။ တိုက္လို႔ရရင္ တေန႔ ဘယ္ေလာက္ဘယ္ႏွစ္ႀကိမ္တိုက္ရမလဲဆရာ။
 
၄။ ဆရာရွင့္ Allergy သို႔မဟုတ္ မတည့္အတူေနဆိုတဲ့ Post နဲ႔ဆရာျပန္ၾကားေပးခ်က္ကို ေက်းဇူးအထူးတင္ပါတယ္ရွင့္။ ကၽြန္မ အခုသိခ်င္တာေလး တခုရွိေနလို႔ပါ။ အဲဒီ Cetirizine ေဆးကို အျမဲတမ္း (ေန႔စဥ္) ေသာက္သံုးေနရင္ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ဳိး ဘာေတြျဖစ္လာႏိုင္သလဲဆိုတာ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ခုဆို သတိခဏခဏ ေမ့တတ္ေနတာ အဲဒါနဲ႔ ဆိုင္ပါသလားဆရာ။ ေနာက္ၿပီး ခုလိုအျမဲယားယံေနတာကို လံုးဝေပ်ာက္သြားေအာင္ ကုသလို႔ရပါသလားဆရာ။ ကုသလို႔ ရႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းမ်ား ရွိရင္ ဆရာ့ အေနနဲ႔ လမ္းညႊန္ေပးေစခ်င္ပါတယ္။ သူကေတာ့ ဆရာ့ post ကိုေပးဖတ္ေတာ့ သန္ခ်ၾကည့္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္ဆရာ။ ေက်းဇူးျပဳၿပီး ဆရာျပန္ၾကားေပးေစခ်င္ပါတယ္ရွင့္။
 
၅။ မိုးနဲ႔ေဆာင္း ၂ ရာသီမွာ နွာေခါင္းဓာတ္မတည့္တာေၾကာင့္ Cetirizine 10mg ကိုတေန႔ ၁ လံုး ေသာက္ေနရပါတယ္ ဆရာ။ ဒီေဆးကို အၿမဲစြဲေသာက္ေနလို႔ရပါသလား ဆရာ။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးရွိနိုင္ပါသလားသိပါရေစရွင့္။
 
၆။ မဂၤလာပါဆရာ သမီးက ခုမွ Pharmacy ေက်ာင္းၿပီးကာစ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့သူတစ္ေယာက္ပါ။ Levocetrizine က ေခ်ာင္းေျခာက္ဆိုးရင္ သုံးလား။ သုံးရင္ဘယ္လို action ေပးလဲသိခ်င္လို႔ပါ။ (Levocetirizine ဆိုတာ အင္တီဟစ္စတမင္းေဆး ျဖစ္တယ္။ အလာဂ်ီလကၡဏာေတြျဖစ္တဲ့ မ်က္ရည္ယို၊ ႏွာရည္ယို၊ မ်က္စိ-ႏွာမႊန္၊ ႏွာေခ်၊ အင္ျပင္ထြက္နဲ႔ ယားယံတာေတြကို သက္သာေစမယ္။ ဟစ္စတမင္းဓါတ္ထြက္လာမွာကို တားေပးတယ္။ အလာဂ်ီေၾကာင့္မ်က္စိနာတာ၊ Atopic Dermatitis အေရျပားနာနဲ႔ အင္ျပင္ ထြက္တာေတြကိုလည္း ေပးႏိုင္တယ္။)
 
Cetirizine HCl ေဆးကို အလာဂ်ီအတြက္သံုးတယ္။ အေအးမိေပ်ာက္ေဆး၊ ေခ်ာင္းဆိုးေပ်ာက္ေဆး စတာေတြထဲမွာ ပါတယ္။ မေသာက္ဘူးသူမရွိသေလာက္ အသံုးမ်ားလွတဲ့ေဆးျဖစ္တယ္။ အင္တီဟစ္တမင္းေဆးအုပ္စု၊ ဒုတိယမ်ိဳးဆက္ ျဖစ္တယ္။ အရင္ေပၚ ပဌမမ်ိဳးဆက္ ဥပမာ Burmeton လို မအိပ္ခ်င္ဘူးဆိုေပမဲ့ နည္းနည္းေတာ့ အိပ္ခ်င္တာပါဘဲ။ အင္းဆက္ေကာင္ေတြ ကိုက္တာအတြက္လည္းသံုးတယ္။ ဘယ္ေနရာက ဘာလို႔ယားယား ဒီေဆးပဲသံုးတာမ်ားတယ္။
 
ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက မဆိုးပါ။ သာမန္ေလာက္သာျဖစ္တယ္။
လူၾကီး (၁၂ ႏွစ္အထက္) = အိပ္ခ်င္၊ အားယုတ္၊ အာေခါင္ေျခာက္၊ အိပ္မရ၊
ကေလး (၂ ႏွစ္မွ ၁၁ ႏွစ္) = ေခါင္းကိုက္၊ အာေခါင္ေရာင္၊ ဗိုက္နာ၊
ကေလး (၆ လမွ ၂ ႏွစ္) = ငို၊ စိတ္ဆိုး၊ အိပ္မရ၊ အားနည္း၊ မအီမသာျဖစ္။
 
၆ ႏွစ္မွ ၁၁ ႏွစ္အရြယ္ ကေလး ၉ဝဝ ေက်ာ္ကုိ Cetirizine ၂ ပါတ္မွ ၆ ပါတ္ေပးျပီး၊ သုေတသနလုပ္ျခင္း ရလဒ္မ်ား
– အမ်ားစုတြင္ သာမန္မွ အသင့္အတင့္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားေတြ႔ရ။
– လကၡဏာ = ၅ မီလီဂရမ္-၁ဝ မီလီဂရမ္
– ေခါင္းကိုက္ = ၁၁-၁၄%
– လည္ေခ်ာင္းနာ = ၆႕၂-၂႕၈%
– ဗိုက္နာ = ၄႕၄-၅႕၆%
– ေခ်ာင္းဆိုး = ၄႕၄-၂႕၈%
– ဝမ္းပ်က္ = ၁႕၉-၄႕၂%
– ႏွာေခါင္းေသြးယို = ၃႕၇-၁႕၉%
– ပ်ိဳ႕ခ်င္ = ၁႕၉-၂႕၈%
– အန္ = ၂႕၅-၂႕၃%
– ရင္ၾကပ္ = ၃႕၁-၁႕၉%
 
Cetirizine ဘယ္ေလာက္တိုက္ရမလဲ
၆ လမွ ၂ ႏွစ္ = 2.5 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။ ၁၂ လအထက္ကိုလိုအပ္ရင္ တေန႔ ၂ ၾကိမ္။
၂ ႏွစ္မွာ ၅ ႏွစ္ = 2.5 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။ ၁၂ လအထက္ကိုလိုအပ္ရင္ 5 mg/day အထိတိုးႏိုင္။
၆ ႏွစ္အထက္ = 5 to 10 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။
 
Antihistamines အင္တီဟစ္တမင္း ေဆးမ်ား = Cetirizine, Chlorpheniramine, Cinnarizine, Clemastine, Cyclizine, Desloratadine, Dexchlorpheniramine, Dimenhydrinate (most commonly used as an antiemetic), Dimetindene, Diphenhydramine (Benadryl), Doxylamine, Ebastine, Embramine, Fexofenadine, Levocetirizine, Loratadine, Meclozine Hydrochloride, Olopatadine, Pheniramine, Promethazine, Quetiapine
 
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနရင္ အင္တီဟစ္တမင္းေဆးေသာက္တာသတိထားၾကဘို႔ ေကာင္းတယ္။ အထူးသျဖင့္ ပဌမ ၃ လအတြင္း။ အေအးမိတာ၊ ေတာ္ေတာ္တန္တန္ နာတာ-ကိုက္တာက ေဆးလဲမလိုပါ။ ေဆးေသာက္ရျပီဆိုရင္လဲ ေဆးထိေရာက္မႈအတြက္ အနည္းဆံုးလိုအပ္ခ်က္နဲ႔ အတိုဆံုးရက္သာသံုးသင့္တယ္။ အစိုးရိမ္ၾကီးစရာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ အက်ိဳးနဲ႔အျပစ္ ခ်င့္ခ်ိန္ရင္ အက်ိဳးကပိုပါတယ္။
 
Cetirizine 5 mg/ 5 mL
၂-၅ ႏွစ္ = 2.5 mL
၆-၁၂ ႏွစ္ = 5 mL
၁၂ ႏွစ္အထက္ = 10 mL
 
အလာဂ်ီျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကို ရွာႏိုင္-ေရွာင္ႏိုင္မွသာ ေပ်ာက္မွာပါ။ ေဆးက ျဖစ္လာတာကိုသာ သက္သာေစမယ္။
 
Dr. တင့္ေဆြ
(ဆရာကြီး၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် Mawlamyine Daily မှဖော်ပြပါသည်။)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s