Cervical Spondylosis လည္ပင္း က်ီးေပါင္းတက္ေနပါတယ္

cervical spondylosis လည္ပင္း က်ီးေပါင္းတ

ေမာ္လျမိဳင္၊ ၉ ဇန္နဝါရီ ၂၀၁၉
 
၁။ မဂၤလာပါ ဆရာ က်ေနာ့္ အသက္ ၂၄ ႏွစ္ပါ။ အရင္ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ကစ ေခါင္းအံုးႏွစ္လံုး ဆင့္အိပ္ပါတယ္ဆရာ။ ညဘက္ဆို ေက်ာက္ေရြးပါတယ္ဆရာ။ ေခါင္းငံု႔ ရပါတယ္ဗ်။ ဖုန္းတေနကုန္ သံုးရပါတယ္ဆရာ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ေလးလ ေလာက္ကစ ဇက္ေတြ အရမ္း ေညာင္းကိုက္ျပီး ေခါင္းတစ္ျခမ္း ကိုက္လာပါတယ္။ မ်က္လံုးလဲ တအားကိုက္ပါတယ္ ဆရာ။ ခုထိ မသက္သာေသးပါဘူးဗ်။ အရင္ျပေနၾက ဆရာဝန္ကေတာ့ ေခါင္းကိုက္ေရာဂါလို႔ေျပာျပီး အကိုက္အကဲ ေပ်ာက္ေဆးပဲ ၃ လေလာက္ ဆက္တိုက္ ေပးပါတယ္။ ေဆးေသာက္ခ်ိန္ သက္သာပီး ေဆးနားရင္ ျပန္ျပန္ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခု ဆရာဝန္ ေျပာင္းျပီး ျပေတာ့မွ ဂုတ္က်ီးေပါင္း အာရံုေၾကာ လမ္းေၾကာင္း က်ဥ္းတာလို႔ ေျပာပါတယ္ ဗ်။ ယခု သူ႔နား ေဆးထိုးေဆးေသာက္လုပ္ေနတာ ၁ လေလာက္ေတာ့ ရွိပါျပီခင္ဗ်။ သက္သာလိုက္ ျပန္ျဖစ္လိုက္ပဲ ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ ေဆာင္ရန္ ေရွာင္ရန္ေလးေတြကို သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ဖုန္းသံုးရမရ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ စီးပြားေရးအရေတာ့ သံုးေနရလို႔ပါဗ်။ ေရာဂါအရ မသံုးရဖူးဆိုရင္ေတာ့ မသံုးေတာ့ပါဘူးဗ်။ နာတာရွည္ေရာဂါလားဗ်။ အရွင္း ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္ပါသလားဗ်။ ဆရာ အားလပ္ခ်ိန္မ်ား ရွိရင္ ေျဖးၾကားေပးပါဦးဗ်။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ခင္ဗ်။
 
၂။ ဆရာ႐ွင့္ ႐ိုေသစြာစာေရးလိုက္ရပါသည္။ ကြၽန္မအသက္ ၃၅ႏွစ္၊ အိမ္ေထာင္႐ွိပါသည္။ ဗိုက္ခြဲၿပီး မီးဖြားထားသူပါ။ အခု ႏို႔စို႔သမီးငယ္ေလးက ၈လပါ။ ကြၽန္မအခု ဂုတ္က်ီးေပါင္းေဝဒနာခံစားေနရပါတယ္႐ွင့္။ တပတ္တခါ အျမဲပဲေခါင္းတျခမ္း ထိုးကိုက္၊ ေျခလက္တုန္၊ ေခါင္းမူး၊ ေအာ့အန္၊ ဝမ္းသြားခ်င္သလိုျဖစ္တဲ့လကၡဏာမ်ားျဖစ္ၿပီး လူကတုန္းကနဲ ပစ္လဲသလိုပါ႐ွင့္။ ဓာတ္မွန္႐ိုက္ၾကည့္ေတာ့ ဆရာဝန္ က်ီးေပါင္းလို႔သတ္မွတ္ၿပီး ေသာက္ေဆးစြဲေသာက္ဖို႔ေပးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေဆးၫႊန္းစာမွာ ႏို႔တိုက္မိခင္ႏွင့္ ကိုုယ္ဝန္ေဆာင္မ်ား မေသာက္သံုးရလို႔ ပါပါတယ္႐ွင့္။ ကေလးငယ္ေလးထံကို ေဆးအာနိသင္မ်ားက မိခင္ႏို႔မွတဆင့္ ေရာက္ႏိုင္ပါသလား႐ွင့္။ ကြၽန္မမွာလည္း ေဝဒနာေပၚလ်ွင္ မခံမရပ္ႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္တတ္တာမို႔ ေဆးေသာက္လိုေပမယ့္ ကေလးကိုလည္းစိုးရိမ္တာမို႔ ေဝခြဲရခက္ေနပါသည္႐ွင့္။ ကူညီေျဖၾကားေပးပါဦး႐ွင့္ ကြၽန္မ၏ဓာတ္မွန္အေျဖႏွင့္ ေသာက္ရန္ၫႊန္ၾကားထားေသာေဆးမ်ားကိုလည္း ျပသအပ္ပါသည္႐ွင့္။ ေသာက္ေဆးမ်ားမွာ Nervex ည တႀကိမ္ ၂လံုး ၁လေသာက္ရန္ Calcivita Forte မနက္ ၁လံုး ၆လေသာက္ရန္ Nuberol ည ၁လံုး ၁လ ေသာက္ရန္ Osteoflan မနက္ ၁လံုး ၆လ ေသာက္ရန္တို႔ျဖစ္ပါသည္႐ွင့္ ကြၽန္မေမးျမန္းသည္မ်ား မွားယြင္းလိုအပ္ခဲ့သည္႐ွိေသာ္ ႀကိဳတင္ေတာင္းပန္အပ္ပါသည္ ဆရာ႐ွင့္။ ဆရာလည္း ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ က်န္းမာရႊင္လန္းပါေစ႐ွင့္
 
၃။ မဂၤလာပါ ဆရာကြ်န္မ၏ ခင္ပြန္းမွာ ၄၈ နွစ္အရြယ္ နိုင္ငံၿခားသေဘာၤသားတေယာက္ပါ။ ဆီးခ်ိုနွင့္ ေသြးတိုး အနည္းငယ္ရွိပါတယ္။ လြန္ခဲ့ေသာ ၂ ရက္က အိပ္ယာအထ အံုးလြဲသလိုျဖစ္ေနျပီး ယခုတိုင္ ေဆးလိမ္းေသာ္လည္း မသက္သာပါတဲ့။ neck collar လည္းတပ္ပါသည္တဲ့။ နားအေနာက္ လက္ ၃ လံုးေနရာေလာက္မွထိုးပါသည္တဲ့။ မည္သို႔ လုပ္ရမည္ကို ေက်းဇူးျပဳ၍ ညႊန္ၾကားေပးပါရွင္ ေက်းဇူးတင္ပါသည္ရွင့္။
 
၄။ ဆရာရွင့္ က်မအသက္က ၄ဝ ရိွပါၿပီ။ ဂုတ္က်ီးေပါင္းရိွပါတယ္။ လည္ပင္းဘယ္ဘက္ျခမ္းမွာ အာရံုေၾကာက ေရာင္ေနတာက အၿမဲတမ္းပါပဲ။ အေၾကာေျမာင္းလိုပါပဲဆရာ။ ေနာက္တစ္ခုက ေျခဆစ္လက္ဆစ္ေတြ တင္းၿပီး မနက္အိပ္ရာထ ေန႔ခင္းအနားယူၿပီးခ်ိန္ဆို တင္းၿပီးနာပါတယ္ဆရာ။ ေသြးပူမွလုပ္ရတာအဆင္ေျပပါတယ္။ အဝတ္ေလ်ွာ္ ထမင္းခ်က္ကေတာ့ လုပ္ရတာေပါ့ဆရာ။ ASO လဲစစ္တာပဲဆရာ။ တစ္ခါတစ္ေလ ၃၈ဝ၊ ေနာက္တစ္ခါစစ္ေတာ့ ၂ဝဝ ဘာလုပ္ရမလဲဆရာ။ ေက်းဇူးျပဳ၍ ျပန္ေျဖၾကားေပးပါအံုးေနာ္ဆရာ။
 
က်ီးေပါင္းတက္တာ ခဏခဏေမးၾကတယ္။ လည္ပင္းလား၊ ခါးလားမေျပာသူကမ်ားတယ္။ ျဖစ္တာလည္း မရွား။
 
အရိုးက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း Spondylosis ဆိုတာ အရိုး-အဆစ္ေတြ အနိစၥျဖစ္စဥ္သေဘာ ေျပာင္းလဲ-ပ်က္ယြင္း လာတာမ်ိဳးပါ။ ျဖစ္တာကေတာ့ အဆစ္ေပမဲ့ သူ႔အနားက အာရံုေၾကာေတြကို ဖိမိရင္ ပိုျပီး ဒုကၡေပးတယ္။ အာရံုေၾကာ ဆိုတာက နာတာကို သိတာနဲ႔ လႈပ္ရွားမႈ ေဆာင္ရြက္တာဆိုျပီး အနည္းဆံုး ၂ မ်ိဳးရွိတာမို႔ ဒဏ္ခံရတဲ့ အာရံုေၾကာ အမ်ိဳးအစားလိုက္ျပီး၊ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ျဖစ္လာေစတယ္။ နာတာ-က်င္တာ၊ ေကာင္းေကာင္း မလႈပ္ရွားႏိုင္တာ မ်ိဳးေတြပါ။ ညအိပ္တံုး ေခါင္းအံုး အေနအထား မမွန္လို႔၊ ျဖစ္တာကလည္း ဒါမ်ိဳးအေသးစားဘဲ။ အံုးလြဲတယ္ေခၚတာ မ်ိဳးေပါ့။ ျဖစ္ရတဲ့အေၾကာင္း သိပ္တိတိက်က် မသိရင္ သီအိုရီေတြ မ်ားေနတတ္တာေတြထဲ ဒီေရာဂါလည္း ပါတယ္။
 
ေက်ာရိုးလို႔သာ အလြယ္ေျပာတာ ေက်ာရိုးက အရိုးေတြအမ်ားၾကီး ထပ္ေနတာ၊ ၾကားေနရာေတြက အဆစ္ေတြျဖစ္တယ္။ လည္ပင္း၊ ရင္ေခါင္း၊ ခါး၊ တင္ပါး၊ အျမီးပိုင္းေတြဆိုျပီး ေနရာအလိုက္ ေခၚရတယ္။ စုစုေပါင္း (၇ + ၁၂ + ၅ + ၅ + ၄) = ၃၃ ရိုးရွိတယ္။ ခႏၶာေဗဒ ေရးျပေနတာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ အရိုးက်ီးေပါင္းတက္တာက ဒီေနရာေတြမွာ အျဖစ္မ်ားလို႔။ အရိုးတခုနဲ႔ တခုၾကား ေနရာကေန အာရံုေၾကာေတြက ဘယ္-ညာ ျဖာထြက္တယ္။ အရိုး-အဆစ္ မေကာင္းရင္ အဲဒီ အာရံုေၾကာေတြကို သြားဖိမိတာနဲ႔ လကၡဏာေတြ ရေစေတာ့တယ္။ လည္ပင္းနာ၊ ဂုတ္ပိုးနာ၊ ေခါင္းမူး၊ ေခါင္းကိုက္၊ လည္ပင္း တင္းေတာင့္၊ လက္တေလွ်ာက္ အပ္နဲ႔ထိုးခံရသလိုခံစား၊ ထံုက်င္၊ လက္ေကာင္းေကာင္း မလႈပ္ႏိုင္၊ လက္ဖ်ားေတြ ထံုက်င္၊ အေနအထိုင္-အလုပ္အကိုင္ခက္၊ အားယုတ္၊ အအိပ္ပ်က္။
 
ဒီလကၡဏာေတြက Spondylosis ေၾကာင့္အျပင္ Herniated inter-vertebral disks အဆစ္ၾကားအရြတ္ ၾကြံထြက္တာနဲ႔ Fibro-myalgia and myo-fascial pain syndromes အရြတ္-ၾကြက္သားေရာဂါမ်ိဳးေတြေၾကာင့္ပါ ျဖစ္တတ္တယ္။ လူေတြ အရြယ္ရလာရင္ သု႔အလိုလို အဆစ္ျမဲေစေအာင္ ၾကိဳးစားတဲ့အေနနဲ႔ အရိုးမ်က္ႏွာျပင္ က်ယ္လာတယ္။ ဒီလိုလုပ္လို႔ ဒီအေျခအေနမ်ိဳး ျဖစ္လာေစတတ္ေသးတယ္။ အရြယ္ရရင္ ဘာမွမေကာင္းဘူး မဟုတ္လား။
 
လည္ပင္းပိုင္းျဖစ္ရင္ Cervical spondylosis ေခၚတယ္။ ခါးျဖစ္ရင္ Lower back spondylosis ေခၚတယ္။ လည္ပင္းမွာ ျဖစ္တာ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ပိုမ်ားတယ္။ သမင္လည္ျပန္ သိပ္မၾကည့္ၾကနဲ႔။ လည္ပင္းမွာ ျဖစ္သူေတြဆိုရင္ တက္တဲ့ က်ီးေပါင္းက အာရံုေၾကာကို တိုက္ရိုက္ဖိတာေၾကာင့္ ေအာက္ပိုင္းတခုလံုး အားနည္းတာ၊ လမ္းသြားလာ ပံုမမွန္တာ၊ ကိုယ္ကို ဘယ္-ညာ ေကာင္းေကာင္း မထိန္းႏိုင္တာ၊ ဆီး-ဝမ္းသြားရာ မမွန္တာေတြပါ ျဖစ္ေစတယ္။ ဒါ့ျပင္ ေျခေတြ လက္ေတြမွာ အာရံုေၾကာနဲ႔ ေသြးေလွ်ာက္တာ ထိခိုက္လို႔ ေရွာ့ခ္လို႔ေခၚႏိုင္တဲ့ Paresthesia ျဖစ္ေစတတ္ေသးတယ္။ ေသျခာေအာင္ X-rays နဲ႔ MRI လုပ္ရတယ္။
 
အေနအထိုင္၊ အသြားအလာ၊ စတာေတြေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာမို႔ လူေနမႈပံုစံ ေျပာင္းဘို႔လိုလာတယ္။ လုပ္ေနရတဲ့ အလုပ္ကေန ေျပာင္းသင့္ေျပာင္းရမယ္။ ေဘးကေန လုပ္ေပးႏိုင္တာေတြက ဖီဇီာိုသာရာပီကုတာနဲ႔ အနာ သက္သာေဆးေတြ ေပးတာျဖစ္တယ္။ လိုအပ္လာရင္ ခြဲစိတ္ရတယ္။
 
တျခားနည္းလမ္းေတြလည္း ရွိပါတယ္။ Osteopathic manipulative medicine (OMM), massage, trigger-point therapy, chiropractic, osteopathic care and acupuncture ဆိုတာေတြ ပါတယ္။
 
အာယုေဗဒနည္းမွာ Mahanarayan taila ကအေကာင္းဆံုးလို႔ ဆိုတယ္။ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္ႏွိပ္ေပးရတယ္။ ေဆာင္းတြင္း ဆိုရင္ ေဆးအဆီကို နဲနဲအပူေပးျပီးမွ သံုးရတယ္။ Guggulu ဆိုတဲ့ေဆးလည္း ေကာင္းတယ္ေျပာတယ္။ Simhanada guggulu ေဆးျပာကို တခါေသာက္ ၂-၄ ျပား၊ တေန႔ ၄ ၾကိမ္ေပးတယ္။ ေရေႏြး ဒါမွမဟုတ္ ႏြားႏို႔ပူပူနဲ႔ ေသာက္ခိုင္းတယ္။ ဒီေဆးက ဝမ္းႏုတ္တဲ့ သေဘာလည္းပါတယ္။ ဝမ္းမခ်ဳပ္ေစရဘူးလို႔ ဆိုတယ္။ ၄ ျပားနဲ႔ မရရင္ ၆ ျပား ေပးတယ္။ Triphala powder ေဆးမႈံ႕ ကိုလည္းသံုးတယ္။ ႏြားႏို႔ပူပူထဲ ေဆး လက္ဘက္ရည္ ၁ ဇြန္းနဲ႔ သၾကားထည့္ ေသာက္ေစတယ္။ တပါတ္ ၂ ခါကေန တေန႔ တခါေပးတယ္။
 
နာတဲ့ေနရာကို အပူကပ္တာ အက်ိဳးရွိတယ္။ သတိထားဘို႔က ျဖစ္ေနတဲ့ေရာဂါေၾကာင့္ ထံုေနတဲ့ ေနရာေလးေတြ ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ အဲဒီေနရာကို အပူကပ္ရင္ မလြန္ေစနဲ႔။ လူနာက ပူတာမသိဘူး။ တေန႔ကို နာရီဝက္ လုပ္ရတယ္။ နာတဲ့ေနရာေတြကို ႏွိပ္တာမွာ အတင္းမလုပ္ရပါ။ ပိုဆိုးေစတတ္တယ္။ အသာအယာႏွိပ္ပါ။ လည္ပင္းျဖစ္တာကို အခံရခက္လို႔ဆိုျပီး ေဆးကုတာကို အတင္းမလုပ္သင့္ဘူး။ ခါးတဲ့အစားအစာေတြ တည့္တယ္။ ေအးတဲ့ရာသီဥတု၊ ေအးတဲ့ေရခ်ိဳးတာ၊ အျပင္းအထန္လႈပ္ရွားတာမေကာင္းပါ။ လည္ပင္းေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ အလုပ္ကိုနားလုပ္ပါ။
 
အမ်ားဆံုးသံုးတဲ့ အနာသက္သာေဆး (၃) မ်ိဳးရွိတယ္။ တမ်ိဳးကေန ေနာက္တမ်ိဳးလည္းေျပာင္းဘို႔လိုရင္ေျပာင္းပါ။ Diclofenac, ibuprofen နဲ႔ naproxen ေဆးေတြ။ ေလနာရွိသူ၊ ပန္းနာရွိသူ၊ ေသြးတိုးရွိသူ၊ အသည္းမေကာင္းသူ၊ ႏွလံုးေရာဂါရွိသူေတြနဲ႔ မသင့္ပါ။ သူတို႔က Paracetamol ေသာက္ႏိုင္တယ္။ သိပ္ဆိုးတဲ့အခ်ိန္မွာ Codeine ပါတဲ့ အနာသက္သာေဆး ေသာက္ႏိုင္တယ္။
 
Muscle relaxants ၾကြက္သားေျပေလ်ာ့ေဆးလည္းတခ်ိဳ႕မွာလိုတယ္။ ရက္တိုသာလိုမယ္။ ၁ဝ ရက္ထက္မၾကာသင့္ပါ။ Diazepam ကိုလည္း တခါတေလလိုမယ္။ နားႏိုင္ အိပ္ႏိုင္ေစမယ္။ Amitriptyline နာတာက တလအထိၾကာေနရင္ ေပးတယ္။ အမွန္က စိတ္မက်ေဆးျဖစ္တယ္။ Gabapentin (pregabalin) ေဆးကိုလည္းသံုးရတယ္။ အာရံုေၾကာထိလို႔ နာတာကို သက္သာေစတယ္။ တခါတေလ အနာသက္သာေဆးထိုးပါ။
 
သင့္ေတာ္တဲ့ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ရတယ္။ ေအရိုးဘစ္၊ ေရကူးတာ၊ လမ္းေလွ်ာက္တာ။ ညအိပ္ရင္လည္ပင္းမွာ အေနေတာ္မာတင္းတင္းေခါင္းအံုးသံုးပါ။ ထိုင္တာမွာ အေနအထားသင့္ေတာ္တာေရြးပါ။ neck brace or collar လည္ပင္းေကာ္လာကို အၾကာၾကီးေတာ့မလိုပါ။ တပါထက္မပိုသင့္ပါ။ လိုအပ္သူေတြက ခြဲစိတ္ကုသမႈလုပ္ရမယ္။
 
Dr. တင့္ေဆြ
(ဆရာၾကီး၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ Mawlamyine Daily မွေဖာ္ျပပါသည္။)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s